Fala uderzeniowa w fizjoterapii (znana również jako terapia falą uderzeniową) to metoda leczenia wykorzystująca fale akustyczne o wysokiej energii, które są skierowane w określone miejsca ciała pacjenta w celu zmniejszenia bólu, przyspieszenia procesu gojenia i poprawy funkcji tkanek. Fala uderzeniowa jest stosowana w leczeniu różnych schorzeń ortopedycznych i mięśniowo-szkieletowych.

Działanie fali uderzeniowej

Fala uderzeniowa wytwarza pulsacyjne fale akustyczne, które przenikają do tkanek, wywołując mikrourazy. Te mikrourazy stymulują organizm do intensyfikacji procesów regeneracyjnych, takich jak zwiększenie przepływu krwi, produkcję kolagenu, a także poprawę metabolizmu komórkowego.

Jak działa fala uderzeniowa na zwapnienie?

Fala uderzeniowa działa na zwapnienia poprzez stymulowanie mikrourazów w tkankach, co prowadzi do dezintegracji zwapnionych struktur, poprawy przepływu krwi, zwiększenia metabolizmu oraz stymulowania procesów regeneracyjnych. Dodatkowo poprawia ukrwienie, co przyspiesza usuwanie resztek wapnia z organizmu, oraz działa przeciwbólowo. Całość tych procesów wspomaga regenerację tkanek, zmniejszenie bólu i poprawę funkcji stawów, które były objęte zwapnieniem. Terapia falą uderzeniową w przypadku zwapnień jest skuteczna, ale zawsze powinna być przeprowadzona przez specjalistę po dokładnej diagnozie, aby upewnić się, że jest odpowiednia dla danego pacjenta.

  • Mikrotraumy i stymulacja metaboliczna – fala uderzeniowa emituje fale akustyczne o wysokiej energii, które penetrują tkanki. Te fale wywołują mikrotraumy w tkankach objętych zwapnieniem, co powoduje ich drobne uszkodzenie. Mikrourazy te stymulują naturalny proces naprawy tkanek. Ponadto, uszkodzenie zwapnionych struktur sprzyja ich rozbiciu, a także uruchamia mechanizmy metaboliczne, które mają na celu usunięcie resztek mineralnych (wapnia) z miejsca zwapnienia.
  • Wzrost przepływu krwi i procesy naprawcze – w wyniku działania fali uderzeniowej następuje poprawa mikrokrążenia w okolicznych tkankach. Zwiększony przepływ krwi powoduje lepsze dotlenienie i odżywienie tkanek, co przyspiesza procesy regeneracyjne. Dzięki temu organizm może efektywniej usuwać produkty przemiany materii oraz resztki wapnia z obszaru zwapnienia.
  • Rozbicie i rozpuszczanie zwapnień – fala uderzeniowa wywołuje mikroskopijne pęknięcia w strukturach zwapnionych (np. w obrębie ścięgien lub mięśni), co prowadzi do ich dezintegracji. W efekcie mniejsze fragmenty zwapnienia mogą zostać wchłonięte przez organizm lub rozpuszczone w wyniku reakcji metabolicznych. Ponadto, działanie fali uderzeniowej może przyspieszyć procesy, w których makrofagi i inne komórki układu odpornościowego usuwają pozostałości wapnia.
  • Zmniejszenie bólu – zwapnienia w tkankach miękkich są często przyczyną przewlekłego bólu, wynikającego z podrażnienia nerwów i upośledzenia funkcji tkanek. Terapia falą uderzeniową zmniejsza ból na kilka sposobów. Oprócz rozbicia zwapnienia, fale akustyczne mają działanie analgetyczne, dzięki czemu zmniejszają napięcie mięśniowe i poprawiają ukrwienie, co przynosi ulgę pacjentowi.
  • Stymulacja produkcji kolagenu- mikrourazy wywołane przez falę uderzeniową pobudzają fibroblasty do produkcji nowego kolagenu, który pomaga w naprawie uszkodzonych tkanek i wzmocnieniu struktur, które wcześniej były uszkodzone przez obecność zwapnień.

Wskazania do terapii falą uderzeniową 

  • Bóle kręgosłupa (np. w odcinku lędźwiowym, szyjnym i piersiowym). 
  • Zesztywniające zapalenie stawów**. 
  • endinopatie (zapalenia ścięgien), takie jak: łokieć tenisisty (zapalenie ścięgna prostownika nadgarstka), łokieć golfisty (zapalenie ścięgna zginacza nadgarstka), zapalenie ścięgna Achillesa, zapalenie ścięgna rotatorów w barku.
  • Bóle mięśniowe** związane z napięciem mięśniowym lub mikrourazami. 
  • Przewlekłe zapalenie powięzi podeszwowej (ból pięty). 
  • Kalcyny w stawach (np. zwapnienia w okolicy barku).  
  • Bóle stawów (np. w przypadku artrozy). 
  • Wzrost ukrwienia i poprawa regeneracji tkanek po urazach

Przeciwwskazania do terapii falą uderzeniową 

  • Ciężkie choroby serca** (np. niewydolność serca, rozrusznik serca).
  • Choroby krwi (np. skaza krwotoczna, zaburzenia krzepliwości). 
  • Zakażenia w obszarze leczenia
  • Nowotwory (w obszarze poddawanym terapii, ze względu na ryzyko pobudzenia wzrostu komórek rakowych). 
  • Ciąża (z wyjątkiem przypadków, gdy lekarz uzna, że terapia jest konieczna i bezpieczna). 
  • Osteoporoza w zaawansowanym stadium
  • Nieprawidłowości w strukturze kości, jak świeże złamania
  • Nadwrażliwość skóry w obszarze leczenia.
  • Zmiany skórne, takie jak rany, oparzenia, czy choroby skóry
  • Przewlekłe choroby wątroby lub nerek(w szczególnych przypadkach)

Podsumowanie procesu fizjologicznego

Fala uderzeniowa działa na zwapnienia poprzez stymulowanie mikrourazów w tkankach, co prowadzi do dezintegracji zwapnionych struktur, poprawy przepływu krwi, zwiększenia metabolizmu oraz stymulowania procesów regeneracyjnych. Dodatkowo poprawia ukrwienie, co przyspiesza usuwanie resztek wapnia z organizmu, oraz działa przeciwbólowo. Całość tych procesów wspomaga regenerację tkanek, zmniejszenie bólu i poprawę funkcji stawów, które były objęte zwapnieniem. Terapia falą uderzeniową w przypadku zwapnień jest skuteczna, ale zawsze powinna być przeprowadzona przez specjalistę po dokładnej diagnozie, aby upewnić się, że jest odpowiednia dla danego pacjenta.